het weekend in met André Heijnekamp aan zee – met Rik van Boeckel en zijn “Amálias” in Porto én met de eeuwig zich ver-jongende dichter RB – roept u maar!


 
Omdat ik weg wil uit deze sleur
 met dagelijks hetzelfde behang
 het levenloze interieur
 met die voorspelbare saaie gang.
 
 Dus ik open de gesloten deur
 en ik begeef mij naar zee en strand
 wikkel mij daar in de zilte geur
 en loop blootvoets door het fijne zand.
 
 Want zo verdwijnt mijn slechte humeur
 en kneed ik onder een luid gezang
 zomaar een zandkasteel uit mijn hand.
  
Maar deze woning blijkt niet bestand
 tegen de vloed en een eerste scheur
 maakt dat ik toch weer naar thuis verlang.

André Heijnekamp
De Vier van Vrijdag: Pom Wolff
Hierboven leest u alles over de eeuwig jonge R.B.
deze foto van Amália Rodrigues is in fado wijk Mouraria op een muur te zien. Zij zong bijvoorbeeld gedichten van de beroemde Portugese dichter Luis de Camões.

Goedemorgen Pom
Ik ben van Lissabon naar Porto gegaan. En ben nu in Porto op het idee gekomen mijn twintig reizen naar Portugal van 1980 tot 2026 samen te vatten in dit gedicht. In 1980 kocht ik de cassette Ai Mouraria van Amália Rodrigues in Lissabon en zondag 16 augustus 2026 leerde ik nieuwe fadista’s Helder Moutinho en Celia Leira kennen. Fado zangeressen en zangers worden fadista’s genoemd in Portugal. Ik schrijf in dit gedicht over andere fadista’s die ik heb leren kennen. Bijvoorbeeld over Christina Branco die in het Portugees vertaalde gedichten van Slauerhoff zingt. Terra is een album van Mariza waarop ze een lied zingt met de Kaapverdische zanger Tito Paris. Fado de sentidos is een fado lied van Cuca Roseta. Schrijf eveneens over Portugese steden die ik heb bezocht. Dit gedicht is bedoeld voor het weekend. 

Met dichterlijke groet
Rik van Boeckel 


DE REISLUST VAN PORTUGAL 


De ontdekking van fado in Lissabon 
onder de hemel van negentientachtig 
oren luisterend naar Ai Mouraria in Alfama
de befaamde cassette van Amália 


de reislust van Portugal leidt naar Porto
en naar het strand van Lagos twee jaar later 
zegent na zes jaar in Quinta da Cerca
de liefdevolle vrouw genaamd Anita


na tien jaar blijft Portugal een Sunshineland 
in Lissabon,Santa Cruz en Coimbra
na zestien jaar leidt de tijd naar Fernando Pessoa
blijft fado het Portugese gevoel en doel


na het jaar tweeduizend de zon in Lissabon 
de nieuwe ontdekking van Viseu
Terra muziek van fadozangeres Mariza 
de kus van de saudade met Tito Paris


na twaalf jaar de fijne fado reportage 
met Mariza, Mario Pacheco, Cuca Roseta
en de legendarische Carlos do Carmo
reizend over de Taag naar Monsaraz


de ontdekking van Maria Severa
de eerste fadista bij de Fado Vadio
van de brede fado wijk Mouraria 
van Amália en zuster Celeste Rodrigues 


na zestien jaar in Barragem de Santa Clara
op het O Sol da Caparica Festival 
interviews gedaan met de fadista’s 
Cristina Branco en Ana Moura 


reizend met de saudade van Portugal 
naar Santarém en de fado van Coimbra 
andere stijl dan de fado van Lisboa
wat niemand wellicht horen zal


na zeventien jaar in Sines en Porto Covo
leidt de fijne reislust in Portugal 
voorbij Sintra, Cascais en Foz de Arelho 
naar Figueira da Foz en Fatima 


na negentien jaar via Villa Nova de Milfontes
naar Estremoz, Evora en Alter do Chao
waar ‘t fado hart van Cuca Roseta
in alle opzichten mooi is te horen


Fado de sentidos op het festival 
dat eveneens naar Sao Pedro do Sul
en de fado van Sara Correia leiden zal
later te horen aan de Avenida de Liberdade


de reislust leidt weer in Costa da Caparica 
naar de koloniale Lusofone saudade 
van Angola, Cabo Verde, Mozambique 
en Brazilië na vier en twintig muzikale jaren 


tenslotte naar Oeiras, Parede, Regua,
Pinhão, Pocinho en Monte Estoril 
de goede fado van Helder Moutinho 
en guitarrada bij mooie fadista Celia Leira.


Rik van Boeckel 
21 augustus 2026
Porto
Op deze foto’s is de cassette Ai Mouraria te zien 
met cd’s van Amália Rodrigues, een paar boeken 
en de DVD Fados van Carlos Saura.

Share This:

het is weer een TOP vrijdag – Bart Top – topoverleg in huize TOP


Topoverleg van snijbloem, legkip, kweekzalm, 
honingbij, waakhond, fokschaap, renpaard,
melkkoe, bromvlieg en ossenhaas

Een snijbloem sprak vol zelfmeelij
“Waarom ik in eigen stengel snij?
Alleen met zelf opgewekte pijn
Kan ik volop in mijn ego zijn.”

De legkip zei: “Net wat ik zeg
Ben ik maar even van de leg
Dan hoort mijn naam niet meer bij mij
En ben ik, vrees ik, kip noch ei.

De kweekzalm ziet hoe ‘t pijnlijk wordt
als  hij met wilde zalm wordt vergeleken
“Het kost wel drie jaar om mij op te kweken
Dan ligt mijn slechte reputatie op jouw bord.”

De honingbij was online via Zoom
Zij sprak verbitterd van haar doem
“Ik vlieg misschien wel frank en vrij
Maar honing die ik maak is nooit voor mij.”

De waakhond lag heel lui te slapen
En kneep nog eens een oogje toe
“Ik ben vooralsnog ’t geheime wapen
Zolang ‘k een middagslaapje doe.”

Het fokschaap blaatte luidkeels voort
“Als bok fok ik met veel genoegen 
Maar als beloning voor mijn zwoegen
Wordt heel mijn fokking nageslacht vermoord.”

Het renpaard dacht toen even na
“Ik eer mijn motto: ik ren dus ik besta
Maar sta ik stil of als ik slaap
Sta ‘k elke keer compleet voor aap.”

De melkkoe voegde loeiend toe
“Mijn kalfjes zien mij nooit als moe.
“Elk drinkt mijn melk, ’t is nooit voor hen
voor wie ik zelfs geen melkkoe ben.

De bromvlieg sprak vol zelfinzicht
“Dit brommen is mijn dure plicht
Want echt, het is wat ik je brom
Als ik niet vlieg, dan sla ik stom.”

Als laatste sprak de ossenhaas: 
“Mijn lot is ’t tragischste van allen
misschien is het je al opgevallen
mijn existentie is dood vlees, helaas.”

Bart Top
—————-
Een van mijn lezers begon meteen over Toon Tellegen, of ik daar mijn inspiratie uit haalde? Nee, er waren slechts twee dingen: het plotselinge bewustworden van een fenomeen: dat we sommige dieren(categorieën) een naam geven vanwege hun functie voor ons, en dat ik zin had een light verse te schrijven – e voilà! Ja, en ik wilde natuurlijk ook weer niet te consequent zijn….

Share This:

VON SOLO – De tragiek is, dat ik denk, dat dingen nog steeds zo zijn als vroeger…


Het fietspad is breed en geasfalteerd. Er staat netjes een onderbroken streep op het midden. Zo is duidelijk, op welke weghelft je je zou mogen bevinden. De stoep ernaast is bijna net zo breed als het fietspad zelf. Daarachter aan het Gordelpad liggen woonboten. In de verte zie ik een stilstaand voorwerp op het fietspad. Het is een auto. Als ik deze voorbij ben zie ik honderd meter voor me, een in mijn richting bewegende persoon op het fietspad. Het is waarschijnlijk de bestuurder van de auto. Hij neemt een groot deel van mijn rijbaan in beslag. Terwijl hij toch ook de beschikking heeft over een hele stoep voor zichzelf. Hij kijkt recht voor zich. Het is of hij door me heen kijkt. Ik wijk preventief uit en bestudeer een kort moment zijn gezichtsuitdrukking. Hij heeft me echt niet gezien.
Me verbazen over dit soort dingen doe ik me niet meer. Het gebeurt continu. Ik begin het ook steeds beter te begrijpen. Zelf zie ik nog afscheidingen en lijnen. Achter in mijn hoofd zitten nog van op jonge leeftijd ingeprente verkeersregels. Daarnaast ben ik een zekere mate van fatsoen aangeleerd. Maar dat wordt steeds minder echt. Hoe ik wat er in mijn hoofd zit op de wereld projecteer, strookt helemaal niet meer met de moderne tijd. Het feit alleen al, dat ik me een bewustzijn aanmeet van de wereld om me heen en de mensen daarin, is iets van vroeger. En waarschijnlijk breng ik inderdaad nog niet voldoende tijd achter schermpjes door om het al helemaal te begrijpen. Maar het komt.

Wat ik zag als een verkeerskundige inrichting, bestaat enkel in mijn hoofd. Ikzelf ook trouwens. Voor een ander is het een blank canvas. Een andere dimensie. Dat ik daar toevallig ben, maakt mij bij gebrek aan belang onzichtbaar. Ongewenste content wordt vooraf actief gefilterd. De man, die ik zag, liep inderdaad naar zijn auto, maar de lijn waarop hij liep was een andere dimensie. Eén die ik op dat moment niet begreep en waar ik ook geen deel van uitmaakte. De reden dat we geen botsing hadden, was niet omdat ik uitweek, maar simpelweg omdat ik niet bestond in die wereld. Mijn fout was te denken, dat ik wel deel uitmaakte van hetzelfde plaatje. Maar mijn uitwijken, bevestigt dat ik er niet was, noch deel aan was. 

De tragiek is, dat ik denk, dat dingen nog steeds zo zijn als vroeger. Concreet, duidelijk, volgens de kaders die ik opgelegd heb gekregen. Maar dat is al lang niet meer zo. De mens heeft zich daarvan losgemaakt en kan eindelijk vrij bewegen door een ruimte, waar alles is, zoals hij zelf kiest. En ik wil dat maar niet snappen. Maar weet ook, dat je de vooruitgang niet tegenhoudt. Morgen als er weer iemand op het fietspad loopt wijk ik niet meer uit. Dat hoeft niet. Er gebeurt toch niets. Het is een andere wereld. Niet de mijne.  

VON SOLO
DICHTER, COLUMNIST,  PERFORMER EN CINEAST
Check de actualiteiten van VON SOLO op www.vonsolo.nl
Lees ook de wekelijkse column van VON SOLO op www.POMgedichten.nl 

Share This:

Mirjam AL – stil – uit de bundel Met jou – het is stil geworden…

Mirjam Al hier op de foto met haar overleden vriend Merik van der Torren – dichter van Amsterdam

Share This:

Ali Şerik gastdichter deze zomer op pomgedichten.nl over kleine vrouwen – zijn als vlinders, hun haren de zeewind,…

Kleine vrouwen hebben kleine tranen
maar hun tranen zijn diep.


Kleine vrouwen

Ze lijken op kleine appels die hangen
aan hun takken. Kleine vrouwen hebben kleine tranen
maar hun tranen zijn diep. Kleine vrouwen
hebben kleine handen, kleine voeten
die alle last moeten verplaatsen.
Maar hun benen zijn sterk
om hun bezopen mannen naar huis te dragen.
Je weet nooit wanneer kleine vrouwen komen,
wanneer ze vertrekken uit de schoot van het leven.

Ik geef om kleine vrouwen, omdat ze sneller
bang zijn in het donker. Kleine vrouwen
zijn als vlinders, hun haren de zeewind, hun stem
de waterdruppels op de beek. Kleine vrouwen
zijn de paar zinnen van een kort gebed.
Dat je uitspreekt op het mooiste moment.

Ik geef om kleine vrouwen, als ik zie
hoe ze grote vrouwen troosten, hoe ze kinderen baren
die mettertijd als bomen om hen heen staan.
Hoe ze van een huis een nest maken.
Ik geef om kleine vrouwen
als ik zie hoe bedroefd ze kunnen zijn. Hoe verslagen,
hoe in elkaar gezakt, hoe vernederd, hoe teleurgesteld
ze kunnen worden. Hoe ze elke dag opnieuw opstaan,
elke dag sterker, ik hou van ze.

Ali Şerik

Share This:

Rob Mientjes – paniek – zwarte zon – asfalt smelt


Paniek over groen

boeren klagen
mais moet eraf
asfalt smelt

rivieren lopen leeg
oeverloos getreur
aarde in brand

zwarte zon
natuur valt stil
vogels zwijgen

gletsjers smelten
bergen vallen neer
lijken uit de kast

leven verdord
paniek over groen
blad zoekt schaduw


Rob Mientjes

Share This:

Jan Anton Gilles over die prachtige onschuld

Mio

Ik probeer op een bericht van Pom Wolff te reageren ivm zijn kleinkind, ik had een gedicht geschreven:


Lach je nog wel eens
lieve meid
niets meer van je gehoord?
huil je soms
nog zachtjes
om die kleine dingen
kus je nog
teder en zacht
zoals vroeger
toen je dat dacht

of zijn de haaien
ook bij jou op visite geweest
ik bel je wel,
als de katten janken
bij rosse maan.


Jan Anton Gillis

Dit in verband met zijn kleinkind, dat hij elk moment zich moet realiseren dat het zo vlug voorbij is die onschuld

Share This:

het weekend in met Ditmar Bakker – violen snellen en de tranen komen… en met het portugal van Rik van Boeckel


we lezen een van de toppers van deze site – het zit niet altijd mee is geloof ik niet de meest correcte samenvatting van de inhoud:

De Herleving

Vivaldi op de speakers–duivels hard
heb ik jou daarnaast vroeger vaak genomen
op ’t brede bed, in een fraai samenstromen
van hoofd, en hiel, en ziel, en ook het hart.


Dat is niet meer nu–en de tijd gaat hard;
violen snellen en de tranen komen
om alle onvervulde toekomstdromen:
waar bleven ze? Je denkt…je hart verhardt.


Niets troost je, ’s nachts, al woedend in het bed.
Je vreet haast niets dan bier & broodjes shoarma.


Een zielloos scrollen op het internet,
een overgave aan de psychofarma.


Een einde als altijd is, strijk & zet:
je wijt het aan zijn diepverkankerd karma.


***[D.B.]
Goedemorgen Pom
Ik heb veel gewandeld in Lissabon. En heb dit boek van Dirk Lambrechts bij me: 
Fado.De tranen van de Taag.
Heb in Lissabon het Fado Museum bezocht

en daar filmpjes gezien van fado artiesten zoals Mariza en Carlos do Carmo. Ben ook in de Clube de Fado geweest. 
Hier mijn gedicht over de muzikale fado werkelijkheid. 


Met dichterlijke groet
Rik van Boeckel


De muzikale fado werkelijkheid 


Portugal weerspiegelt het fado land
in liederen vol weemoedig gevoel
fado kan verdrietig of vrolijk zijn 
de uitdrukking en uitdaging van saudade 


weemoed, verlangen en heimwee zijn niet gênant 
dat is het door fadista’s bereikte doel
de zinnen door hen gezongen zijn fijn
de vertelde verhalen zijn moeilijk te raden 


de tranen van de Taag stromen langs Lissabon 
wandelen langs de rivier met de mooie kade
geeft luisterende bezoekers deze gelegenheid 


als zij zijn verwarmd door de stralen van de zon
gaan zij via Mouraria naar Alfama op zoek naar saudade 
in café’s en het museum van de muzikale fado werkelijkheid.


Rik van Boeckel
13 augustus 2026

Share This:

en ook nu weer een TOP vrijdag – Bart Top: Lucebert: over spijt en zwijgen

Lucebert: over spijt en zwijgen

Spijt

De grijze geleerde
feilloos citeerde
Achter heggen echter
treiterend kussen en hijgen.

Dit epigram van Lucebert uit 1959 was in mijn jeugd een van mijn favoriete gedichten. Ik, die voor ‘verstrooide professor’ uitgescholden werd, wilde het liefst ook achter die heg, vermoed ik.

Een meer omstreden gedicht van de inmiddels ook omstreden dichter waar ik fan van was en ben, kan nu niet meer – vanwege het N-woord. Maar het is juist cruciaal in wat ik wil zeggen. Dit gedicht dus:


Er is een grote norse neger

Er is een grote norse neger in mij neergedaald
die van binnen dingen doet die niemand ziet
ook ik niet want donker is het daar en zwart

maar ik weet zeker hij bestudeert er
aard en structuur van heel mijn blanke almacht

hij morrelt wat aan halfvermolmde kasten
dat voel ik – splinters schieten door mijn schouder
nu leest hij oude formulieren dit is het lastigst
teveel slaven trok ik af van de belasting.

Lucebert stond te boek als antikoloniaal en steunde de strijd tegen apartheid in Zuid-Afrika. Pas na zijn dood, in 1999, kwam uit dat hij zijn leven lang één ding verzweeg: zijn tijdelijke enthousiasme voor de nazi’s, als jongvolwassene aan het begin van de oorlog.

Waar Leo Vroman een oneindige bron van poëzie ontleende aan zijn gruwelijke oorlogservaringen als slachtoffer, was bij Lucebert het verzwijgen van een zwarte bladzijde een mogelijke verklaring van zijn schrijfdrift. ‘Spijt’ is in beide gedichten een thema. Daarnaast duiken overal in zijn gedichten geheimen op, verzwegen kwesties, zonder openlijke verwijzing –  want GEHEIM! – naar zijn eigen geschiedenis.

Een heel leven lang wist Lucebert dat niet alleen hijzelf, maar ook sommige vrienden, zijn omgeving, betrokken waren bij dit zwijgcomplot. Dat de bom pas na zijn dood barstte, is verbazingwekkend. Nu de bom gebarsten is, is veel van zijn poëzie wel leesbaarder geworden, omdat we vermoeden waar hij voortdurend omheen draaide en van weg wilde blijven – denk ik.

Bart Top
Poetry in motion 124: Lucebert, Er is een grote norse neger

Share This:

Peter Berger – Ik kon het niet laten. Het is een drang die in mij woont…


Ik kon het niet laten. Het is een drang die in mij woont. Moonen naar de eclipse. In de akker hiernaast. Zo van: Nananaaaah. Billen bloot. Jeweetwel in welke richting. Wat jij kan, kan ik ook. Wel verdiend wat mij betreft. Want ik heb mijn portie wel weer gehad. Vandaag.

Er moest een extra houthok komen. Per se. De kubieke meters van het voorjaar kan ik niet meer kwijt. Naast het bestaande roestige met brandhout volgepropte bouwwerkje is nog wel plek. Op rechts. Onder de eikenboom. Stalen bielzen. Houten liggers. Golfplaat. Ik heb het allemaal liggen. In de schuur in de achtertuin. Ooit kippenhok. Of behuizing voor ganzen. Zoiets. Geitenstal misschien? Kortom, een lekker klusje voor onder de zon. 

Het was vooral een kwestie van zweten en graven. De gortdroge klei hier is doorspekt met brokken vuursteen uit een era die bij niemand meer op het netvlies brandt. Sterfelijkheid is een onding. Graven een mantra. Er was toch een kleine onachtzaamheid. Zoals altijd. Een valkuil. Waar ik altijd feilloos intrap. Feier das leben. Eikenboom. Laaghangende takken. Eikenprocessierups. 

De eclipse doet de tijdschaal wankelen. Net zoals die stenen. En de eindeloze jeuk. Ik zeg: broek op de knieën. Biljoen bultjes? Boeien.

Peter Berger

Share This: